Avrupa'da Bu Yaz Aşırı Sıcaklar 50 Binden Fazla Can Aldı

Avrupa'yı bu yaz kasaya boğan kavurucu sıcak dalgalarının kentsel bölgelerde 50 binden fazla kişinin ölümüne yol açtığı tahmin ediliyor. Yapılan kapsamlı bir çalışmaya göre bu rakam, 2000 yılından bu yana tutulan kayıtlardaki en yüksek seviyeye işaret ediyor.

Imperial College London ve Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulundan araştırmacılar, AB üyesi 27 ülke ile İngiltere, Norveç ve İsviçre'yi kapsayan 30 ülkede, yaklaşık 854 kentsel bölgede aşırı sıcakların etkisini inceledi. Bu bölgelerde toplam nüfusun yaklaşık yüzde 40'ı yaşıyor.

Çalışmada sıcaklık kayıtları ile geçmişteki sıcaklık-ölüm ilişkisine dayalı modellemeler birlikte kullanıldı. Ortaya çıkan tahminlerin, ulusal sağlık otoritelerinin sonraki dönemlerde yayımladığı resmi sıcak kaynaklı ölüm istatistikleriyle tutarlı olduğu görüldü.

Ölümlerin Üçte İkisi İklim Değişikliğine Bağlanıyor

Bilim insanları, meydana gelen can kayıplarının yaklaşık üçte ikisinin fosil yakıt kullanımının tetiklediği iklim değişikliğine bağlandığını belirtti. Araştırmaya göre bu oran, sıcak hava dalgalarının artık geçmiş yıllara kıyasla çok daha yıkıcı hale geldiğini gösteriyor.

Tarihsel karşılaştırma şu tabloyu ortaya koyuyor:

• 2026 yazı: 50 binden fazla ölüm
• 2022 yazı: 29 bin ölüm
• 2003 yazı: 28 bin ölüm

Tek Bir Dönemde 20 Bin Ölüm

Ölümlerin yaklaşık üçte birinin 17 Haziran-1 Temmuz tarihleri arasında yoğunlaştığı tespit edildi. Bu kısa dönemde bölgenin tamamında günlük ortalama sıcaklıklar, 1991-2020 ortalamasının 5 derece üzerinde seyretti.

En ağır tablo Güney ve Batı Avrupa'daki kentlerde yaşandı. Bu bölgelerde hem en yüksek sıcaklık değerleri hem de en yoğun can kaybı kaydedildi. Buna karşılık İngiltere gibi genellikle daha serin iklimlere sahip Kuzey Avrupa ülkelerinin kentsel alanlarında bile yaklaşık 4 bin 500 kişinin sıcak kaynaklı olarak hayatını kaybettiği tahmin ediliyor.

65 Yaş Altındaki Binlerce Kişi de Hayatını Kaybetti

Aşırı sıcaklar ağırlıklı olarak ileri yaştaki bireyleri etkilemiş olsa da, bu yaz 65 yaşın altındaki yaklaşık 6 bin kişinin de aynı nedenle yaşamını yitirdiği değerlendiriliyor.

Yaz mevsimi boyunca Batı Avrupa'da art arda gelen sıcak hava dalgaları, halk sağlığı üzerinde ciddi baskı yarattı. Batı Avrupa, en yüksek sıcaklık anomalisinin görüldüğü bölge oldu. Yaz genelinde sıcaklıklar 1991-2020 ortalamasının yaklaşık 2.9 derece üzerine çıkarken, bazı günlerde bu fark 12 dereceye kadar yükseldi.