Ekim'de pencereleri kapatan gazlı ocak kullanıcılarına acil uyarı

Gecelerin uzaması ve sıcaklıkların düşmesiyle birlikte evlerde ısıyı korumak amacıyla pencereler kapalı tutuluyor. Ancak bu durum, gazlı ocak kullanan haneler için ciddi sağlık riskleri beraberinde getiriyor. Özellikle iyi havalandırılmayan mutfaklarda, gazlı ocaklar ev içi hava kirliliğinin başlıca kaynaklarından biri hâline geliyor.

Ev içi azot dioksit seviyeleri yasal sınırları aşıyor

Yapılan değerlendirmelere göre, tipik bir mutfakta gaz kullanımıyla oluşan azot dioksit kirliliği; hem Dünya Sağlık Örgütü'nün hava kalitesi rehber ilkelerini, hem İngiltere Sağlık ve Güvenlik İdaresi'nin iç mekan sınırlarını, hem de dış mekan yasal hava kirliliği standartlarını geride bırakıyor.

Bunun yanı sıra gazlı pişirme cihazlarının yalnızca çalışırken değil, kapalı hâldeyken bile ortama metan ve benzen gibi zararlı gazlar sızdırabileceği belirtiliyor.

Gazlı ocakların sağlık üzerindeki etkileri

Uzmanlar, gazlı ocaklardan yayılan kirleticilerin yol açabileceği sağlık sorunlarını şu şekilde sıralıyor:

• Solunum yolu hastalıkları: Azot dioksit maruziyeti akciğerlerde iltihaplanmaya ve fonksiyon kaybına neden oluyor; çocuk ve yetişkinlerde astım krizleri ile öksürük ve hırıltı gibi belirtilerin artmasına yol açıyor.
• Çocukluk çağı astımı ve gelişimsel etkiler: Gazlı pişirmenin çocukluk çağı astımı üzerindeki etkisinin pasif içicilikle benzer düzeyde olduğu belirtiliyor. Ayrıca yaşamın ilk üç ayındaki yüksek azot dioksit yoğunluğunun bebeklik ve çocukluk döneminde bellek, sözel gelişim bozuklukları ve Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu riskiyle ilişkili olduğu tespit ediliyor.
• Nörolojik etkiler: Yetişkinlerde bilişsel gerileme, demans ve sinir sistemi üzerinde olumsuz etkiler görülebileceği ifade ediliyor.

Riskleri azaltmak için önerilen önlemler

Gazlı ocak kullanmaya devam eden hanelerin alabileceği güvenlik önlemleri şöyle sıralanıyor:

1. Yemek pişirme sırasında ve sonrasında en az 10 dakika boyunca pencereler açılarak hava akımı sağlanmalı; dışarıya çıkış bağlantısı olan aspiratör veya davlumbazlar aktif şekilde kullanılmalı.
2. İmkân dahilinde elektrikli ocaklara geçilmesi ya da su ısıtıcısı, mikrodalga ve hava fritözü gibi fişli cihazların tercih edilmesi öneriliyor.
3. Gazlı cihazların yıllık bakımları aksatılmamalı, mutfak ve yakın odalara düşük seviyeleri algılayabilen karbonmonoksit dedektörleri kurulmalı.