İsviçre'deki Rhone Buzulu üzerinde erimeyi yavaşlatmak amacıyla serilen koruyucu örtüler ve buzul tabanına ruhsatsız kazılan mağara, hem hukuki hem de çevresel tartışmaların odağı haline geldi. Beyaz tekstil kaplamaların bölgesel erimeyi ciddi ölçüde azalttığı doğrulandı; ancak uzmanlar bu yöntemin küresel iklim krizini çözmediğini, üstelik bölgede ciddi çevre kirliliğine yol açtığını belirtiyor.
ÖRTÜ ALTI ERİME ORANI YAKLAŞIK %60 AZALDI
Glasiyolog Matthias Huss yönetiminde ETH Zürih, WSL ve Fribourg Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü çalışmaya göre, beyaz branda ile kaplanan 50 bin metrekarelik alanda erime, yanındaki açık bölgeye kıyasla yaklaşık %60 oranında azaldı. Güneş radyasyonunu yansıtan beyaz tekstil sayesinde bu alanda yılda ortalama 4 metre daha az buz kaybı gerçekleşti.
Yaklaşık 7 futbol sahası büyüklüğündeki bu alan, İsviçre'deki toplam örtülü buzul yüzeyinin dörtte birinden fazlasını oluşturuyor. Ancak ülke genelindeki bütün buzul varlığının yalnızca %0,02'sine tekabül ediyor.
EKONOMİK MALİYET DEVRASA
İsviçre genelinde son on yılda 1 metreküp buzu bir yıl boyunca muhafaza etmenin maliyeti 0,60 ile 7,90 İsviçre frangı arasında değişti. Bu yöntemle ülke çapında yılda 350 bin metreküpe kadar buz korunabiliyor. Fakat tüm buzulları kaplamanın yıllık maliyetinin 1 milyar frangı aşacağı hesaplandı.
Araştırmayı yürüten Matthias Huss, bu yöntemin erimeyi yalnızca yerel düzeyde yavaşlatabildiğini, kalıcı çözümün sera gazı emisyonlarının azaltılması olduğunu bir kez daha vurguladı.
RUHSATSIZ MAĞARA İÇİN KAPATMA KARARI
Yılda yaklaşık 100 bin ziyaretçi ağırlayan ve ulusal koruma altındaki alüvyon ovasında ruhsatsız kazıldığı tespit edilen buzul mağarası için idari süreç sonuçlandı:
- Valais Eyalet Hükümeti, işletmecinin itirazını reddederek mağaranın kapatılmasına karar verdi.
- Kantonal İnşaat Komisyonu, tehlikeli bölgede yer alan mağaraya erişim yolunu yasakladı.
- İşletmeci, buzuldan kopmuş ve plastik örtülerle kaplı buz kütlesi üzerinden faaliyetini sürdürmek için hukuki mücadeleye devam ediyor.
ÖRTÜLER GÖLE BATAK MIKROPLASTİK RİSKİ TAŞIYOR
Koruma tedbirleri beraberinde yeni bir çevre sorunu getirdi. Valais Çevre Dairesi ve çevreci dernekler, yıpranan tekstil malzemelerin parçalanarak buzul gölüne karıştığını ve Rhône Nehri'nin kaynağında mikroplastik kirliliği riski oluşturduğunu tespit etti.
Pro Natura, WWF ve Mountain Wilderness'ın da aralarında bulunduğu beş çevre örgütü, göl tabanına batan ve doğaya terk edilen plastik örtülerin tamamen temizlenmesi talebiyle 10 binden fazla imza toplayarak kanton yönetimine sundu.