ABD'nin Michigan eyaletinde gerçekleşen bir miras satışında, dikkat çekmeyen ve karanlık bir köşede bekleyen küçük bir yağlı boya tablo, hiç kimsenin beklemediği bir sonuca imza attı. Satışta yalnızca 30 dolar (yaklaşık 1500 TL) karşılığında el değiştiren eser, New York'taki bir müzayedede 1 milyon 352 bin 600 dolara (yaklaşık 66 milyon 535 bin TL) satılarak sanat tarihine geçti.
Evin eşyalarının satıldığı sırada tabloyu fark eden bir adam, eserin koyu arka planında zor seçilen "Abercrombie, '51" imzasını gördü. Bu detay, 30 dolara satılan tozlu tablonun aslında ünlü Amerikalı sanatçı Gertrude Abercrombie'nin bir eseri olduğunu ortaya koydu.
İmzayı fark etti, araştırmaya başladı
Tabloyu satın alan kişi, eserin gerçekten Abercrombie'ye ait olup olmadığını doğrulamak için kapsamlı bir araştırma yürüttü. Bu amaçla Milwaukee Sanat Müzesi'nde sanatçının eserlerinin yer aldığı sergiyi ziyaret etti.
Serginin kataloğunda 1952 yılına ait bir gazete fotoğrafına rastladı. Bu fotoğrafta, satın aldığı tablonun orijinal çerçevesiyle birlikte yer aldığı, eserde resmedilen gerçek deniz kabukları ile salyangoz kabuklarının da yanında sergilendiği görülüyordu. Bu bulgu, eserin orijinal olduğuna dair güçlü bir işaret oldu.
Sergiye sponsor olan müzayede eviyle iletişime geçen alıcı, ardından işi sanat uzmanlarına teslim etti. Sanat tarihçisi ve Abercrombie uzmanı Susan Weininger'in yaptığı detaylı inceleme sonucunda tablonun orijinal olduğu kesin olarak doğrulandı.
Tahminin beş katından fazla fiyata satıldı
Müzayede öncesinde tabloya bir dizi uzman tarafından şu değerler biçildi:
- Açılış fiyatı: 80 bin dolar
- Ön tahmin aralığı: 150 bin – 250 bin dolar
- Satış fiyatı: 1 milyon 352 bin 600 dolar
Açık artırmada çok sayıda alıcının yarışmasıyla fiyat hızla yükseldi. Sonuçta eser, müzayede öncesindeki en yüksek tahminin beş katından daha fazla bir fiyata alıcı buldu. Bu satış aynı zamanda Abercrombie'nin bir eseri için şimdiye kadar ödenen en yüksek bedel olarak kayıtlara geçti.
Abercrombie'nin kariyerinde dönüm noktası
1909-1977 yılları arasında yaşamış olan Gertrude Abercrombie, Amerikan Sürrealizminin en önemli isimlerinden biri kabul ediliyor. Satılan eser, 1951 tarihli "Belediye Meclis Üyesi Merriam'ın Kabukları" adını taşıyor.
Arduvaz grisini andıran bir zemin üzerine resmedilen eserde deniz ve salyangoz kabukları yer alıyor. Koni biçimli kabuklardan biri, koyu renkli bir duvara iplikle asılmış gibi tasvir edilmiş. Kabuklar, Abercrombie'nin Chicago'daki Hyde Park semtinde oturduğu dönemin belediye meclis üyesine aitti.
Sanat uzmanları bu tabloyu Abercrombie'nin kariyerindeki önemli dönüm noktalarından biri olarak değerlendiriyor. Çünkü sanatçının sonraki eserlerinde sık sık kullanacağı çatlak kabuk motifinin ilk kez bu tabloda görüldüğü belirlendi.
Yıllarca fark edilmeden kaldı
Sanatçı, tabloyu kendisine tıbbi hizmet veren bir doktora hediye etmişti. Eser, doktorun ailesinin evinde yıllarca hiçbir farkındalık yaratmadan kaldı. Ailenin mal varlığının satışı sırasında yeniden ortaya çıkan tablo, böylece 30 dolarlık sıradan bir alışverişten milyon dolarlık bir müzayede sonucuna dönüştü.