Meme kanseri taramasında her kadına aynı yöntem uygulanmıyor

Meme kanserinde erken tanı kadar doğru zamanda ve kişiye uygun yöntemlerle tarama yapılması da hayati önem taşıyor. Yaş, aile öyküsü, meme dokusunun yoğunluğu ve kişisel sağlık geçmişi gibi pek çok faktör, tarama sürecinin planlanmasında belirleyici rol oynuyor.

Radyoloji Uzmanı Prof. Dr. Ayşegül Akdoğan Gemici ve Meme Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Sina Ferahman, meme kanserinde risk faktörleri ve korunma yollarına ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.

Tarama programları kişiselleştirilmiş bir yaklaşımla değerlendirilmeli

Meme kanserinde erken tanı amacıyla uygulanan tarama yöntemleri hakkında bilgi veren Prof. Dr. Gemici, tarama programlarının günümüzde kişiselleştirilmiş bir bakış açısıyla ele alınması gerektiğini söyledi. Meme kanseri taramasının temelinde mamografinin yer aldığını belirten Prof. Dr. Gemici, erken tanı sayesinde daha küçük tümörlerin saptanabildiğini ve tedavi başarısının artırılabildiğini ifade etti.

Tarama programlarında kişinin kendi risk durumunun belirleyici olması gerektiğine dikkat çeken Prof. Dr. Gemici, kadınların yalnızca mamografiye hangi yaşta başlayacaklarını sormak yerine kendi meme kanseri riskini ve buna göre nasıl bir kişisel tarama programına girmesi gerektiğini düşünmesinin daha doğru olacağını belirtti.

Tarama yaşı ve yöntemi kişiye göre belirleniyor

Standart meme kanseri taramasının 40 yaşında mamografiyle başladığını belirten Prof. Dr. Gemici, yüksek riskli kişilerde daha erken yaşlardan itibaren farklı tarama yöntemlerinin gündeme gelebileceğini söyledi. Bazı yüksek riskli hastalarda 30'lu yaşlardan itibaren mamografi ve meme ultrasonu gibi yöntemlerden yararlanılabildiğini ifade eden uzman, tarama planının her hastada ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Meme kanseri riskinin belirlenmesinde birden fazla faktörün birlikte ele alındığını söyleyen Prof. Dr. Gemici, önce kişinin risk hesaplanmasının ardından bu riske göre tarama yöntemini seçmenin gerekli olduğunu belirtti. Risk değerlendirmesinde öne çıkan faktörler şunlar:

• Aile öyküsü
• Kişinin kendi meme kanseri öyküsü
• Önceden meme biyopsisi yapılıp yapılmadığı
• Meme dokusunun yoğunluğu

Bu faktörlerin birlikte değerlendirilerek kişiye özel bir tarama programı oluşturulduğu belirtiliyor.

Meme kanseri yalnızca kadınları ilgilendirmiyor

Meme kanserinin toplumsal etkisine değinen Doç. Dr. Ferahman, her 8 kadından birinin meme kanserine yakalanma riski bulunduğunu, her 14 saniyede bir kadının yeni meme kanseri tanısı aldığını söyledi. Bu durumun yalnızca kadınları ilgilendiren bir hastalık olmadığını belirten uzman, çünkü kadının tek başına bir birey olmadığını; eşi, kardeşi, babası ve tüm ailesinin bu süreci birlikte yaşadığını ifade etti.

Doç. Dr. Ferahman, erkeklerde de meme kanseri görülebildiğini belirterek, her 100 kadına karşılık bir erkekte meme kanserine rastlandığını kaydetti. Meme kanserinin hem kadınların hem de erkeklerin ortak sorunu olduğuna dikkat çekti.

Ailede meme kanseri olmasa da risk tamamen sıfırlanmıyor

Meme kanserinde ailesel yatkınlığın önemli bir risk faktörü olduğunu belirten Doç. Dr. Ferahman, ailede özellikle birden fazla kişide meme kanseri görülmesinin risk değerlendirmesinde mutlaka dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Ancak meme kanserinin yalnızca genetik geçişle ortaya çıkmadığını vurgulayan Doç. Dr. Ferahman, meme kanserlerinin yaklaşık yüzde 85'inin kalıtsal genetik geçişle ilişkili olmadığını ifade etti. Bu nedenle ailede meme kanseri öyküsü bulunmasa dahi bu hastalığa yakalanmanın mümkün olduğunu belirtti.

Bu doğrultuda kadınların düzenli takip ve tarama programlarına katılmasının büyük önem taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Ferahman, kişinin kendi riskini bilmesi ve gerekli kontrolleri asla ihmal etmemesi gerektiğini belirtti.