2026 Nobel Edebiyat Ödülü, Kanadalı şair, deneme yazarı ve çevirmen Anne Carson'a verildi. İsveç Akademisi'nin Daimi Sekreteri Ingrid Carlberg, yazarın ödülü öğrendiğinde İzlanda'da "rüzgarı dinlemekte olduğunu" ve büyük bir şaşkınlık yaşadığını aktardı.
Carlberg, Carson'ın eserlerinin klasik gelenekle kurduğu diyalog sayesinde çağdaş edebiyata yeni biçimler kazandırdığını belirterek, yazarın şairliği kariyeri boyunca çevirmenlik ve çeşitli üniversitelerde verdiği derslerle birlikte sürdürdüğünün altını çizdi.
Filolojiden beslenen tutku
1950 yılında Toronto'da doğan ve lisans eğitimini aynı şehirde tamamlayan Carson, ayrıca bir klasik filoloji uzmanı. McGill, Michigan, New York ve Princeton dahil olmak üzere Kuzey Amerika'daki pek çok üniversitede ders verdi.
İsveç Akademisi, Carson'ın edebi eserlerinin "filoloğun sözcüklere duyduğu tutku ile şairin yeni anlamlar yaratma arzusu arasındaki kesişim noktasında" şekillendiğini ifade etti. Akademi, Carson'ın kendisinin de sözcüklerin kökenini araştırmayı tüm çalışmalarının çıkış noktası olarak tanımladığını kaydetti.
76 yaşındaki Carson, antik Yunan ve Roma edebiyatındaki tema ve hikayelerden besleniyor. Eserlerinde şiir, deneme ve kurmaca unsurlarını sıklıkla bir araya getiriyor.
Carson'ın en tanınmış eserleri arasında şunlar yer alıyor:
- Autobiography of Red (Kırmızının Otobiyografisi) – 1998'de yayımlanan manzum romanı
- Eros the Bittersweet (Acı Tatlı Eros) – 1986 tarihli deneme eseri
Carson, 12 milyon İsveç kronu (yaklaşık 1,2 milyon dolar) değerindeki ödülünü, Alfred Nobel'in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık'ta Stockholm'de düzenlenecek törenle teslim alacak.
Geçen yıl bu ödülü, gerçeküstü ve anarşik romanlarıyla tanınan Macar yazar László Krasznahorkai kazanmıştı.
Diğer Nobel ödülleri
Bu hafta üç bilim dalındaki Nobel ödülleri de açıklandı. Nobel Tıp Ödülü, beynin işleyişini anlamaya yardımcı olmak için ışıktan yararlanan bir aracın geliştirilmesine öncülük eden çalışmalar nedeniyle üç bilim insanına verildi.
Fizik Ödülü, nadir görülen bir nötrino grubunun gizemini çözmeye yönelik çalışmalarıyla bir bilim insanının oldu. Kimya Ödülü ise moleküllerin birbirinin ayna görüntüsü olan yapılarını aydınlatan iki bilim insanına verilirken, bu keşfin çok sayıda ilacın geliştirilmesinde kullanıldığı belirtildi.
Cuma günü açıklanacak Barış Ödülü ile birlikte bu haftaki Nobel ödüllerinin tamamı sahibini bulmuş olacak. Alfred Nobel Anısına Ekonomi Bilimleri Ödülü ise pazartesi günü ilan edilecek.
