İzmir'in Çeşme ilçesinde coğrafi işaretli damla sakızı ağaçlarında hasat heyecanı tüm hızıyla devam ediyor. Her yıl temmuz ayının başında ağaçların çizilmesiyle başlayan süreç, eylülün ortalarına kadar süren damla akışıyla devam ediyor.
Çizilen ağaçlardan sızan damlalar, işçiler tarafından tek tek toplanarak temizleniyor. Ardından gıda, kozmetik ve ilaç sanayi gibi pek çok sektörde kullanılan ürüne dönüştürülüyor. Damla sakızının kilogram fiyatı ise 45 bin ile 50 bin lira arasında değişiyor.
Şimdiye Kadar 50 Bin Sakız Ağacı Dikildi
Üretici Hasan Ege Tütüncüoğlu, damla sakızının yalnızca Çeşme ile Sakız Adası'nda yetiştiğinin altını çizdi. Tütüncüoğlu, yaklaşık beş yıl öncesine kadar Cumhuriyet Dönemi'nde sakız ağaçlarının neredeyse tamamen yok olduğunu ve sayılarının bine kadar düştüğünü belirtti.
2020 yılından itibaren Tarım ve Orman Bakanlığı'nın da destekleriyle yürütülen çalışmalar sayesinde beş yıl içinde Çeşme'de yaklaşık 50 bin sakız ağacının toprakla buluşturulduğunu ifade eden Tütüncüoğlu, yeni dikilen ağaçların beş yıl içinde vermeye başlayacağı ürünle birlikte ithalatın bir kısmının karşılanabileceğini söyledi.
Şu anki üretim kapasitesinin 100 kilo civarında olduğunu kaydeden Tütüncüoğlu, yeni ağaçların devreye girmesiyle Çeşme'de yıllık 1,5 ila 2 ton civarında damla sakızı üretileceğini dile getirdi.
Sakız Ağaçları İçin Arazi Bulmak Zor
Çeşme'de sakı üretiminin yaklaşık bin dönümlük bir alanda yapıldığını belirten Tütüncüoğlu, bölgenin turizm bölgesi olması nedeniyle arazi bulmanın son derece zor olduğunu vurguladı.
Sakız hasadının işleyişi ise şöyle özetleniyor:
- Haziran sonu – Temmuz başı: Ağaçların çizilme işlemi yapılır
- Temmuz – Eylül ortası: Çiziklerden iki ila iki buçuk ay boyunca damla akışı devam eder
- Eylül ortası: Damlalar düştükleri yerde kuruyarak toplanmaya hazır hale gelir
- Eylül – Aralık: Evlerde temizlik ve rafine işlemi gerçekleşir
Doğru Ekolojik Koşullar Sadece Çeşme'de
Çeşme Sakız Üreticileri Derneği Başkanı ve üretici İbrahim Topal, derneğin geçen yıl haziran ayında kurulduğunu ve amacının Çeşme damla sakızının coğrafi işaretini yaygınlaştırmak olduğunu aktardı.
Doğu Akdeniz'de doğru kriterlerin ve enzimlerin yalnızca Çeşme'de bir araya geldiğine dikkat çeken Topal, coğrafyanın, denizden esen rüzgarın, güneşin ve toprağın sakız kalitesinde belirleyici rol oynadığını belirtti.
Bir harita mühendisinin yaptığı tez çalışmasında Çeşme'deki sakız yetiştirmeye uygun bölgeler ayrıntılı olarak tespit edildi. Buna göre:
- Çiftlikköy: Rüzgar, güneş ve toprak gibi ekolojik faktörlerde yüzde 80-81 uygunluk oranı
- Alaçatı'nın bazı bölgeleri: Yüzde 78 uygunluk oranı
- Daha uzak bölgeler: Yüzde 76'ya kadar düşen uygunluk oranı
Üreticiler, önümüzdeki yıllarda Çeşme'nin damla sakızı üretiminde Türkiye'nin ithalat ihtiyacının önemli bir kısmını karşılayabileceğini öngörüyor.
Topluluk Yorumları 0
Görüş ve düşünceleriniz editöryal ilkeler doğrultusunda yayınlanır.
Yorumunuz onaylandığında bildirelim mi?
Yorumunuz editörlerimiz tarafından yayınlandığında ve size yanıt geldiğinde anlık bildirim alın.
Düşüncelerinizi paylaşmak ve tartışmaya katılmak için giriş yapın veya üye olun...
Henüz yorum yapılmamış
Bu haber hakkında ilk görüşü belirten siz olun ve tartışmayı başlatın!