Toros Dağları'nın doğal zenginlikleri arasında yer alan menengiç, bu yıl Antalya'nın Akseki ilçesinde bol miktarda yetişerek yöre halkı için önemli bir gelir kaynağı haline geldi. Yörede "çöğre" olarak da bilinen meyve, ekim ayının başlarıyla birlikte olgunlaşmaya başlayarak dağlardan toplanmaya koyuldu.
Kurutulan meyveler kış aylarında kuruyemiş olarak tüketilirken bir bölümü kahve ve yöresel yemeklerin yapımında kullanılıyor. Meyvelerden yağ da elde ediliyor. Menengiç meyvesinin kilogramı 250-300 lira, yağının litresi ise bin 200 lira civarında satışa sunuluyor. Yağ çıkarma işlemi sonrasında artan posa ise hayvan yemi olarak değerlendirilerek ekonomiye kazandırılıyor.
Günde 35-40 kilogram topluyorlar
Akseki'nin Çukurköy Mahallesi'nde yaşayan Hülya Kara, orman köylüsü oldukları için dağların sunduğu doğal zenginliklerden yararlanmaya çalıştıklarını belirtti. Ekim ayında menengiçleri toplamaya başladıklarını aktaran Kara, toplama işleminin oldukça zahmetli olduğunu ifade etti.
Kara, bir günde 35-40 kilogram menengiç topladıklarını belirterek "Topladıktan sonra temizleyip yıkıyoruz ve kurutuyoruz. Herkes bunun kıymetini bilmez. Bizim yörede birçok insan topluyor" dedi.
"Allah'ım bu yıl bol verdi"
Alaçeşme Mahallesi'nde yaşayan Ayşe Güven de bu yıl menengiç ağaçlarında meyvenin oldukça bol olduğunu söyledi. Sepetlerle dağlara çıkarak günde 30-40 kilogram topladıklarını aktaran Güven, hem yağ elde etmek hem de kışın tüketmek için değerlendirdiklerini ifade etti.
Güven, "Özel sepetimizle dağlara çıkıp günde 30-40 kilogram menengiç topluyoruz. Bu yıl oldukça bol. Akseki'de Toros Dağları'nda doğal ortamında yetişiyor. Allah'ım bol verdi. Ağaçlarda oldukça bol meyve var. Yağını çıkarıyoruz, hem yağ olarak kullanıyoruz hem de kışın kuruyemiş olarak tüketiyoruz" diye konuştu.
"Çöğre Ağacı" türküsüyle de biliniyor
Toros Dağları'nda yetişen 30'dan fazla bitkiden yağ elde eden Abdullah Güven de menengiç toplama döneminin başladığını belirtti. Bu yıl yağışların etkisiyle ürünün bol olduğunu ifade eden Güven, hem kendisinin topladığını hem de köylülerin getirdiği meyvelerden yağ çıkardığını anlattı.
Güven, menengiçin yörede eskiden beri bilinen bir meyve olduğunu vurgulayarak "Hatta bu meyve için eskiden 'Çöğre ağacı' diye türkü bile yapılmış" bilgisini paylaştı.
Menengiç meyvesinin yağ oranının yüksek olduğuna dikkat çeken Güven, yaklaşık 3 kilogram meyveden 1 kilogram yağ elde edildiğini kaydetti. Meşenin farklı yörelerde bıttım, yaban fıstığı ve çitlembik gibi isimlerle de anıldığını sözlerine ekledi.
Yağı da posası da değerlendiriliyor
Yağ çıkarma işlemi sonrasında kalan posanın da boşa gitmediğini anlatan Güven, ürünün farklı alanlarda değerlendirilmesiyle ekonomik değerinin arttığını söyledi. Posanın hayvan yemi olarak satıldığını belirten Güven, ayrıca menengiç kahvesi de yaptıklarını aktardı.
Kurutmadan önce tuzlanıyor
Menengiç meyvesinin toplandıktan sonra uygun şekilde hazırlanması gerektiğini vurgulayan Güven, geleneksel kurutma yöntemleri hakkında da bilgi verdi. Buna göre işlem sırası şöyle ilerliyor:
- Meyve eve getirilir ve temizlenir
- Suyla çalkalanıp süzülür
- Tuzlanarak serilip kurutulur
- Tuzlanmazsa meyve bozulur
Güven, "Eskiden atalarımız menengiçi çok kullanırdı" diyerek geleneğin geçmişe dayandığını hatırlattı.
Sonbaharda önemli gelir kaynağı
Akseki ve çevresindeki dağlık alanlarda doğal olarak yetişen menengiç, sonbahar aylarında orman köylülerinin en önemli uğraşlarından biri haline geliyor. Toplanan meyvelerin bir bölümü kurutularak kışın kuruyemiş, bir bölümü kahve ve yöresel yiyeceklerin yapımında değerlendiriliyor. Meyvelerden elde edilen yağ hem evlerde kullanılıyor hem de satışa sunuluyor.
Meyve kilogramının 250-300 lira, yağının litresinin ise bin 200 lira olması, ürünü yöre halkı açısından ekonomik açıdan değerli kılıyor. Toroslar'ın doğal zenginliklerinden biri olan menengiç, geleneksel yöntemlerle değerlendirilerek Akseki'deki köylülerin aile bütçesine katkı sağlıyor.
Topluluk Yorumları 0
Görüş ve düşünceleriniz editöryal ilkeler doğrultusunda yayınlanır.
Yorumunuz onaylandığında bildirelim mi?
Yorumunuz editörlerimiz tarafından yayınlandığında ve size yanıt geldiğinde anlık bildirim alın.
Düşüncelerinizi paylaşmak ve tartışmaya katılmak için giriş yapın veya üye olun...
Henüz yorum yapılmamış
Bu haber hakkında ilk görüşü belirten siz olun ve tartışmayı başlatın!